Biblioteki często działają blisko siebie, ale rzadko mają okazję naprawdę się spotkać. Każda ma swoich czytelników, własne projekty, lokalne sukcesy i codzienne wyzwania. Tymczasem kilka kilometrów dalej inne biblioteki mierzą się z bardzo podobnymi problemami, realizują ciekawe inicjatywy i szukają odpowiedzi na te same pytania dotyczące przyszłości bibliotek. Relację nadesłał Łukasz Krzysztof Załęski.
Zachęcam do nadsyłania na adres b.morawiec@lustrobiblioteki.pl propozycji tekstów, fotografii, komentarzy i innych materiałów.
- Jeśli zrobiłeś coś ciekawego w swojej bibliotece – podziel się!
- Jeśli wymyśliłeś nietypową akcję – pokaż to!
- Jeśli zorganizowałeś ciekawe wydarzenie w bibliotece – zainspiruj innych!
- Pochwal się inicjatywą, pomysłem i nie tylko.
W powiecie pruszkowskim postanowiono to zmienić. 29 maja 2026 roku w Regułach odbył się I Powiatowy Dzień Bibliotekarza Powiatu Pruszkowskiego – pierwsze wydarzenie przygotowane wspólnie przez biblioteki publiczne z Pruszkowa, Komorowa, Michałowic, Nadarzyna, Raszyna, Piastowa i Brwinowa. Spotkanie zgromadziło blisko 70 bibliotekarzy, pracowników bibliotek, przedstawicieli samorządów, instytucji kultury oraz partnerów wspierających działalność bibliotek.
Choć formalnie była to okazja do świętowania Dnia Bibliotekarza, od początku przyświecał jej szerszy cel – stworzenie przestrzeni do rozmowy, wymiany doświadczeń i wzajemnego poznania działań realizowanych przez biblioteki działające na terenie jednego powiatu.
Nie prezentacja, ale opowieść o bibliotekach
Centralnym punktem programu były krótkie filmy-wizytówki przygotowane przez poszczególne biblioteki. Zamiast tradycyjnych prezentacji uczestnicy mogli zajrzeć do bibliotek swoich sąsiadów i zobaczyć, czym żyją ich społeczności. Były opowieści o pracy z dziećmi i młodzieżą, działaniach dla seniorów, inicjatywach międzypokoleniowych, projektach integrujących mieszkańców, edukacji cyfrowej, promocji lokalnej historii oraz budowaniu miejsc aktywności społecznej wokół bibliotek.
Przygotowane materiały pokazały, jak bardzo zmieniła się rola współczesnej biblioteki. Dziś jest ona nie tylko miejscem udostępniania książek, ale także przestrzenią spotkań, edukacji, animacji społecznej, rozwoju zainteresowań i budowania lokalnych wspólnot.
Po każdej prezentacji dyrektorzy i kierownicy bibliotek opowiadali o swoich doświadczeniach, wyzwaniach i planach na przyszłość. Dzięki temu uczestnicy mogli lepiej poznać specyfikę funkcjonowania bibliotek w różnych środowiskach i dostrzec, jak wiele je łączy mimo odmiennych warunków organizacyjnych.
Biblioteki mają więcej wspólnego, niż się wydaje
Jednym z najciekawszych wniosków płynących ze spotkania było odkrycie, że biblioteki – niezależnie od wielkości gminy czy liczby mieszkańców – bardzo często mierzą się z podobnymi wyzwaniami.
Rozwijanie oferty dla dzieci i młodzieży, budowanie relacji z seniorami, aktywizowanie mieszkańców, poszukiwanie nowych form promocji czytelnictwa, tworzenie biblioteki jako „trzeciego miejsca” czy odpowiadanie na zmieniające się potrzeby lokalnych społeczności to tematy obecne praktycznie w każdej placówce.
Dla wielu uczestników spotkanie było okazją do zobaczenia skali działań realizowanych przez sąsiednie biblioteki. Okazało się, że często zaledwie kilka kilometrów od siebie funkcjonują instytucje realizujące niezwykle ciekawe projekty, o których wcześniej niewiele było wiadomo.
Ta świadomość wspólnoty doświadczeń była jedną z najczęściej podkreślanych wartości spotkania.
Docenić ludzi tworzących biblioteki
Powiatowy Dzień Bibliotekarza był również okazją do uhonorowania osób szczególnie zasłużonych dla kultury i bibliotekarstwa. Odznakę honorową „Zasłużony dla Kultury Polskiej” otrzymały Ewa Zaremba oraz Krystyna Stępień z Książnicy Pruszkowskiej im. Henryka Sienkiewicza w Pruszkowie.
Wręczono także nagrodę w konkursie „Bibliotekarz Roku 2025 – Edycja Mazowiecka”, której laureatką została Karolina Karasińska. Podczas uroczystości przypomniano również o wyróżnieniu przyznanym Ewie Pawlak.
Był to ważny moment pokazujący, że za sukcesami bibliotek stoją konkretni ludzie, których codzienna praca buduje relacje z czytelnikami i rozwija lokalne społeczności.
Najważniejsze wydarzyło się między punktami programu
Choć program obejmował prezentacje, wyróżnienia i część artystyczną, wielu uczestników zgodnie podkreślało, że największą wartością spotkania były rozmowy.
To właśnie podczas przerw, przy wspólnym stole i po zakończeniu części oficjalnej pojawiały się pomysły na współpracę, wymianę doświadczeń i wspólne działania. Dla wielu osób była to pierwsza okazja do bezpośredniego spotkania z bibliotekarzami z sąsiednich gmin oraz poznania ich codziennej pracy.
W czasach, gdy biblioteki coraz częściej pełnią funkcję lokalnych centrów aktywności społecznej, równie ważne jak współpraca z mieszkańcami staje się budowanie relacji wewnątrz samego środowiska bibliotekarskiego.
Warto być blisko siebie
Pierwszy Powiatowy Dzień Bibliotekarza nie zakończył się wraz z ostatnim punktem programu. Jego najważniejszym efektem były nowe kontakty, rozmowy i przekonanie, że współpraca pomiędzy bibliotekami może być równie wartościowa jak współpraca z czytelnikami.
Spotkanie pokazało, że biblioteki nie muszą działać wyłącznie obok siebie. Mogą wspólnie inspirować się swoimi doświadczeniami, dzielić dobrymi praktykami i budować środowisko oparte na wzajemnym wsparciu.
W świecie bibliotek wiele mówi się o byciu blisko ludzi. Powiatowy Dzień Bibliotekarza w powiecie pruszkowskim przypomniał, że aby skutecznie wspierać lokalne społeczności, biblioteki powinny być także blisko siebie nawzajem.
Źródło zdjęć: Krzysztof Olszewski / Urząd Miasta Pruszków
